২০২৬ চনত বেংক ফৰ ইণ্টাৰনেশ্যনেল ছেটেলমেণ্টছ (বিআইএছ) – ‘প্ৰজেক্ট আগোৰা’ৰ নেতৃত্বত ‘টোকেনাইজড’ সীমা অতিক্ৰম কৰি পেমেণ্ট প্ৰকল্পই যথেষ্ট অগ্ৰগতি লাভ কৰিছে।
প্ৰাসংগিক বাতৰি অনুসৰি, প্ৰকল্পটোৱে আনুষ্ঠানিকভাৱে প্ৰকৃত পুঁজি হস্তান্তৰৰ সৈতে জড়িত পৰীক্ষামূলক পৰ্যায়ত প্ৰৱেশ কৰিবলৈ সাজু হৈছে, যিটোৱে তাত্ত্বিক ডিজাইন আৰু প্ৰট’টাইপ নিৰ্মাণ পৰ্যায়ৰ পৰা বাস্তৱ জগতৰ পৰিৱেশত সম্ভাৱনীয়তা আৰু কাৰ্যক্ষমতা পৰীক্ষা কৰালৈকে এক মূল পদক্ষেপ চিহ্নিত কৰে।

‘প্ৰকল্প আগোৰা’ৰ মূল লক্ষ্য হৈছে টোকেনযুক্ত বাণিজ্যিক বেংক জমা আৰু টোকেনযুক্ত কেন্দ্ৰীয় বেংকৰ পাইকাৰী মুদ্ৰাক এটা আন্তঃকাৰ্য্যকৰী মুদ্ৰাক একত্ৰিত কৰা ‘নেটৱৰ্ক অৱ নেটৱৰ্ক’। এনে কাৰিকৰী উপায়ৰ জৰিয়তে ইয়াৰ লক্ষ্য হৈছে বৰ্তমানৰ সীমা অতিক্ৰম কৰি পেমেণ্ট ব্যৱস্থাত থকা লেহেমীয়া গতি, উচ্চ খৰচ, আৰু জটিল প্ৰক্ৰিয়াৰ দৰে গাঁথনিগত ঘৰ্ষণৰ সমস্যা সমাধান কৰা।
চূড়ান্ত লক্ষ্য হৈছে বিশ্ব বিত্তীয় ব্যৱস্থাৰ আন্তঃগাঁথনিত বৈপ্লৱিক পৰিৱৰ্তন অনা, লেনদেন সস্তা আৰু দ্ৰুত কৰি তোলা আৰু লগতে মূল অনুসৰণ নিয়ন্ত্ৰণসমূহ ধৰি ৰখা।
প্ৰকল্পটো বিআইএছে প্ৰস্তাৱ কৰা ‘ইউনিফাইড লেজাৰ’ ধাৰণাটোৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি তৈয়াৰ কৰা হৈছে আৰু ই টোকেনাইজড কমাৰ্চিয়েল বেংক জমা ধনক টোকেনাইজড কেন্দ্ৰীয় বেংকৰ পাইকাৰী মুদ্ৰা (অৰ্থাৎ পাইকাৰী কেন্দ্ৰীয় বেংক ডিজিটেল মুদ্ৰা, wCBDC)ৰ সৈতে এটা শ্বেয়াৰড প্লেটফৰ্মত একত্ৰিত কৰে।
এই সংহতিৰ জৰিয়তে প্ৰকল্পটোৱে ‘পাৰমাণৱিক নিষ্পত্তি’ লাভ কৰিবলৈ চেষ্টা কৰে, যিয়ে সীমা অতিক্ৰম কৰি লেনদেনৰ সময় যথেষ্ট হ্ৰাস কৰিব পাৰে যিটো অন্যথা দিনৰ পৰা চেকেণ্ডলৈ সময় লাগিব পাৰে।
কাৰিকৰী বৈশিষ্ট্যৰ ক্ষেত্ৰত ‘এটমিক ছেটেলমেণ্ট’ৰ উপৰিও এই ব্যৱস্থাই ব্লকচেইন প্ৰযুক্তি ব্যৱহাৰ কৰি বিভিন্ন দেশৰ বেংকৰ মাজত ট্ৰেন্সফাৰ চেকেণ্ডৰ ভিতৰতে নিষ্পত্তি কৰে।
স্মাৰ্ট চুক্তি আৰু প্লেটফৰ্মৰ প্ৰগ্ৰেমেবিলিটিক নতুন সমাধান প্ৰদান কৰিবলৈ আৰু লেনদেন প্ৰক্ৰিয়াত প্ৰগ্ৰেমেটিকভাৱে কম্প্লাইয়েন্স পৰ্যালোচনা (যেনে ধন সৰবৰাহৰ বিৰোধী) সন্নিৱিষ্ট কৰিবলৈ ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যাৰ ফলত হাতৰ হস্তক্ষেপ আৰু পলম হ্ৰাস পায়।
‘প্ৰকল্প আগোৰা’ বিআইএছৰ নেতৃত্বত চলি আছে আৰু ইয়াত সাতটা প্ৰধান কেন্দ্ৰীয় বেংক আৰু ৪০টাতকৈও অধিক নিয়ন্ত্ৰিত বিত্তীয় প্ৰতিষ্ঠানক একত্ৰিত কৰা হৈছে।
অংশগ্ৰহণ কৰা কেন্দ্ৰীয় বেংকসমূহৰ ভিতৰত আছে নিউয়ৰ্কৰ ফেডাৰেল ৰিজাৰ্ভ বেংক, ইউৰোপীয় চেণ্ট্ৰেল বেংক, বেংক অৱ জাপান, বেংক অৱ কোৰিয়া, বেংক অৱ মেক্সিকো, চুইছ নেচনেল বেংক, বেংক অৱ ইংলেণ্ড আৰু শেহতীয়া বাতৰি অনুসৰি বেংক অৱ কানাডাইও এই প্ৰকল্পত যোগদান কৰিছে।
ব্যক্তিগত প্ৰতিষ্ঠানৰ ক্ষেত্ৰত জে পি মৰ্গান চেজ, ইউ বি এছ গ্ৰুপ এ জি, ডয়চে বেংকৰ লগতে মাষ্টাৰকাৰ্ড আৰু ভিছাৰ দৰে বৃহৎ বেংকে অংশগ্ৰহণ কৰিছে, আৰু অধিক ব্যক্তিগত প্ৰতিষ্ঠানেও যোগদান কৰাৰ সম্ভাৱনা আছে।
ইনষ্টিটিউট অৱ ইণ্টাৰনেশ্যনেল ফাইনেন্সে (আই আই এফ) ব্যক্তিগত খণ্ডৰ ইনপুটৰ সমন্বয় সাধন কৰে।

বৰ্তমানৰ প্ৰকৃত ব্যৱহাৰকাৰী পৰীক্ষণ পৰ্যায়টো প্ৰায় ছমাহলৈকে চলিব বুলি আশা কৰা হৈছে, আৰু প্ৰথম বেচে আমেৰিকান ডলাৰ, ইউৰো, পাউণ্ড, আৰু য়েনৰ দৰে প্ৰধান মুদ্ৰাসমূহ সমৰ্থন কৰিব। পৰীক্ষাৰ ফলাফল নীতি নিৰ্ধাৰকসকলৰ ওচৰত বিবেচনাৰ বাবে দাখিল কৰা হ’ব আৰু অংশগ্ৰহণকাৰী আৰু মুদ্ৰাৰ পৰিসৰ বৃদ্ধি কৰাকে ধৰি পৰৱৰ্তী পদক্ষেপসমূহ নিৰ্ধাৰণ কৰিব পাৰে।
প্ৰকল্পটো পাইকাৰী ক্ষেত্ৰখনতে কঠোৰভাৱে সীমাবদ্ধ, আন্তঃবেংক ক্লিয়াৰিং আৰু নিষ্পত্তিৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰি, খুচুৰা ডিজিটেল মুদ্ৰাই সন্মুখীন হ’ব পৰা ৰাজনৈতিক প্ৰতিৰোধৰ পৰা হাত সাৰিবলৈ।
টোকেনাইজেচন প্ৰযুক্তি ভৱিষ্যতৰ সীমা অতিক্ৰম কৰি পেমেণ্ট ব্যৱস্থাৰ অন্যতম মূল স্তম্ভ হৈ পৰিছে।
যদিহে প্ৰকল্পটো সফল হয়, তেন্তে ইয়াৰ দ্বাৰা সীমা অতিক্ৰম কৰি পেমেণ্টৰ খৰচ যথেষ্ট হ্ৰাস পাব আৰু নিষ্পত্তিৰ কাৰ্যক্ষমতা যথেষ্ট উন্নত হ’ব, যিয়ে কেৱল বিত্তীয় প্ৰতিষ্ঠানসমূহক উপকৃত কৰাই নহয়, শেষত বিশ্বব্যাপী উদ্যোগ আৰু ব্যক্তিগত ব্যৱহাৰকাৰীসকলকো উপকৃত কৰিব পাৰে।
মন কৰিবলগীয়া যে বিআইএছ হংকং উদ্ভাৱন কেন্দ্ৰ আৰু অন্যান্যই যৌথভাৱে আৰম্ভ কৰা ‘বহুপক্ষীয় কেন্দ্ৰীয় বেংকৰ ডিজিটেল মুদ্ৰা দলং (mBridge)’ প্ৰকল্পটোৱে ২০২৪ চনৰ শেষৰ ফালে বিআইএছৰ পৰা সফলতাৰে স্নাতক ডিগ্ৰী লাভ কৰিছে ভৱিষ্যতৰ বিশ্বব্যাপী বিত্তীয় স্থাপত্যক গঢ় দিয়া।
এতিয়া ‘প্ৰজেক্ট আগোৰা’ই বাস্তৱ মূল্যৰ লেনদেন পৰীক্ষণ পৰ্যায়ত প্ৰৱেশ কৰিছে, যিটো বিশ্বৰ বিত্তীয় আন্তঃগাঁথনিৰ আধুনিকীকৰণৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ মাইলৰ খুঁটি আৰু ই বিশ্বব্যাপী পেমেণ্ট আন্তঃগাঁথনিৰ গভীৰ পৰিৱৰ্তনৰ সূচনা কৰিব পাৰে।